Nghiên cứu sinh Vũ Mạnh Linh bảo vệ luận án tiến sĩ
NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
Đề tài luận án: Đánh giá khả năng gia nhập vào chuỗi sản xuất toàn cầu của các Doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam
Ngành đào tạo: Kinh tế học Mã ngành: 9310101
Nghiên cứu sinh: Vũ Mạnh Linh
Người hướng dẫn: PGS.TS. Hồ Đình Bảo
Cơ sở đào tạo: Đại học Kinh tế Quốc dân
Những đóng góp mới về mặt học thuật, lý luận
Thứ nhất, luận án kiểm định hai cách tiếp cận “thoát khỏi thể chế” (Wu và Deng 2020) và “nuôi dưỡng thể chế” (Luo và cộng sự 2010) trong việc lý giải ảnh hưởng của môi trường thể chế đến khả năng tham gia chuỗi sản xuất toàn cầu của doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV). Khác với các nghiên cứu trước chỉ tập trung so sánh giữa các quốc gia, nghiên cứu này phân tích sự khác biệt thể chế giữa các vùng trong một quốc gia đang phát triển, qua đó đánh giá toàn diện hơn tác động của chất lượng thể chế nội địa đến khả năng tham gia chuỗi sản xuất của các DNNVV.
Thứ hai, luận án đề xuất cách tiếp cận mới trong việc xác định khả năng tham gia chuỗi sản xuất của các DNNVV trên bộ số liệu cấp quốc gia sẵn có. Khác với nhiều nghiên cứu trước tập trung vào mức độ tham gia hoặc vị trí trong chuỗi, luận án tiếp cận theo hướng đánh giá khả năng gia nhập chuỗi sản xuất toàn cầu của doanh nghiệp. Các nghiên cứu trước đây thường sử dụng các bộ số liệu điều tra quy mô nhỏ, gần như chưa có bộ số liệu nào ở cấp quốc gia. Luận án sử dụng thông tin các doanh nghiệp có tham gia gia công cho các doanh nghiệp nước ngoài để đại diện cho việc gia nhập chuỗi. Những doanh nghiệp có hoạt động gia công sẽ thuộc chuỗi, còn các doanh nghiệp cùng ngành cấp 5 nhưng không tham gia gia công được tính là không gia nhập chuỗi. Cách tiếp cận này sẽ giúp tận dụng được các bộ số liệu sẵn có quy mô lớn ở cấp quốc gia, đồng thời cho phép nghiên cứu cả các giai đoạn lịch sử đã qua.
Thứ ba là các nghiên cứu trước thường chỉ dừng ở việc xem xét tác động trung bình của chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI). Luận án phân rã tác động của từng thành phần thể chế, qua đó cung cấp bằng chứng thực nghiệm rằng chỉ số PCI tổng hợp chủ yếu phản ánh hiệu ứng trung bình của môi trường thể chế, do đó có thể che khuất tác động khác biệt giữa các cấu phần thể chế.
Những phát hiện, đề xuất mới rút ra được từ kết quả nghiên cứu, khảo sát của luận án
Một phát hiện quan trọng của luận án là PCI tổng hợp có tác động âm và có ý nghĩa thống kê, trái ngược với giả thuyết nghiên cứu và khác với kết quả của các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam. Tuy nhiên, phân rã PCI cho thấy rõ hơn các điểm tựa và điểm nghẽn. Nhóm có tác động dương gồm: tính năng động của chính quyền (PCI7), gia nhập thị trường (PCI1), cạnh tranh bình đẳng (PCI6) và dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp (PCI8). Ngược lại, một số cấu phần như tiếp cận đất đai (PCI2), tính minh bạch (PCI3), chi phí thời gian (PCI4) và chi phí không chính thức (PCI5) cho kết quả tác động âm trong mô hình thực nghiệm.
Với các doanh nghiệp ngoài khu công nghệ cao (CNC), PCI tổng thể có tác động âm, song các cấu phần như PCI2, PCI4, PCI5 và thiết chế pháp lý (PCI10) lại có tác động dương. Trong khi đó, doanh nghiệp trong khu CNC lại chịu ảnh hưởng tích cực rõ rệt của PCI tổng thể và hầu hết các cấu phần, ngoại trừ PCI8 có tác động âm. Kết quả này hàm ý rằng hiệu quả của thể chế địa phương phụ thuộc đáng kể vàocơ chế thực thi minh bạch và khả năng điều phối hành chính tập trung như trong các khu CNC.
Đối với nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ, tác động của PCI tổng thể không có ý nghĩa thống kê, trong khi với nhóm doanh nghiệp nhỏ, PCI có tác động dương và có ý nghĩa thống kê. Điều này chỉ ra sự tồn tại của hiệu ứng ngưỡng, tức là chỉ khi doanh nghiệp đạt tới quy mô tối thiểu về năng lực tài chính và lao động, các cải thiện thể chế mới được chuyển hóa thành cơ hội tham gia chuỗi
-----------------------------------------------------------------------------
NEW CONTRIBUTIONS OF THE THESIS
Thesis Topic: Assessing the Propensity of Vietnamese Small and Medium-Sized Enterprises to Participate in Global Production Chains
Major: Economics Code: 9310101
PhD candidate: Vu Manh Linh Candidate Code: TS4102KH
Supervisor: Assoc. Prof. Dr. Ho Dinh Bao
Training Institution: National Economics University
New academic and theoretical contributions
First, this thesis examines two theoretical perspectives - “escaping institutions” proposed by Wu and Deng, and “cultivating institutions” developed by Luo - to explain how the institutional environment influences the propensity of small and medium-sized enterprises (SMEs) to participate in global production chains. Unlike previous studies focusing mainly on cross-country comparisons, this study investigates institutional disparities across regions within a developing country, thereby providing a more comprehensive assessment of the role of domestic institutional quality in shaping SMEs’ participation in global production chains.
Second, this thesis proposes a novel approach to identifying SMEs’ participation in global production chains using available national-level datasets. Unlike previous studies that focused on participation intensity or firms’ positions within the chain, this thesis assesses firms’ propensity to enter global production chains. The thesis employs information on firms engaged in subcontracting activities for foreign enterprises as a proxy for participation in global production chains. Firms involved in subcontracting are classified as participants, whereas firms operating within the same five-digit industry classification but not engaged in subcontracting are considered non-participants. This approach enables the effective utilization of large-scale national datasets while facilitating the analysis of historical periods.
Third, while previous studies have generally focused on the average effect of the Provincial Competitiveness Index (PCI), this thesis decomposes the effects of individual institutional components. The findings provide empirical evidence that the composite PCI primarily captures the average effect of the institutional environment and may therefore obscure the heterogeneous impacts of different institutional dimensions.
New findings and proposals drawn from the research
A key finding of this thesis is that the composite Provincial Competitiveness Index (PCI) exerts a statistically significant negative effect, contrary to the research hypothesis and previous findings in Vietnam. However, the PCI decomposition more clearly identifies both institutional drivers and bottlenecks. Positive effects are associated with government dynamism (PCI7), market entry (PCI1), fair competition (PCI6), and business support services (PCI8), whereas access to land (PCI2), transparency (PCI3), time costs (PCI4), and informal costs (PCI5) generate negative effects in the empirical model.
For firms outside high-tech zones, the overall PCI has a negative effect, while components such as PCI2, PCI4, PCI5, and legal institutions (PCI10) exert positive effects. In contrast, firms within high-tech zones are positively affected by the overall PCI and most of its components, except PCI8, which shows a negative effect. These findings imply that the effectiveness of local institutions depends substantially on transparent enforcement mechanisms and centralized administrative coordination, as commonly observed in high-tech zones.
For micro-enterprises, the effect of the overall PCI is statistically insignificant, whereas for small enterprises, the PCI has a positive and statistically significant effect. This finding suggests the existence of a threshold effect, whereby institutional improvements are translated into opportunities for global production chain participation only when firms attain a minimum level of financial and labor capacity.
